Nga Orhan Sali, Daily Sabah
Për dekada, marrëdhëniet midis Greqisë dhe Turqisë janë shoqëruar nga tensione të vazhdueshme për Egjeun, hapësirën ajrore, militarizimin e ishujve dhe çështjen e Qipros.
Greqia e ka akuzuar shpesh Turqinë për politikë revizioniste, ndërsa kjo narrativë është përdorur edhe në politikën e brendshme greke, sidomos në periudha pasigurie ekonomike ose politike.
Pavarësisht tensioneve, marrëdhënia mes dy vendeve ka mbetur një rivalitet i kontrolluar. Krizat janë përsëritur herë pas here, janë shkëmbyer deklarata të forta dhe janë zhvilluar stërvitje ushtarake si mesazhe politike, por pa kaluar në përplasje të drejtpërdrejtë.
Mosmarrëveshjet kanë mbetur brenda kufijve diplomatikë. Gjatë dekadës së fundit, balanca në rajon ka ndryshuar ndjeshëm. Turqia është shndërruar në një fuqi rajonale më të gjerë, me ndikim nga Siria në Libi, nga Kaukazi në Ballkan dhe në Afrikë.
Ajo ka forcuar industrinë e mbrojtjes, veçanërisht në fushën e dronëve, dhe ka zgjeruar ndikimin diplomatik dhe energjetik. Ky transformim është perceptuar nga Greqia si një kërcënim strategjik në rritje.
Në këtë sfond, Greqia ka ndjekur një politikë të ndërtimit të aleancave për të balancuar Turqinë. Fillimisht u afrua me Egjiptin, më pas me Francën në fushën e mbrojtjes, dhe së fundmi ka thelluar bashkëpunimin me Izraelin. Ky rreshtim i ri shihet si një kthesë e rëndësishme strategjike në Mesdheun Lindor.
Për Izraelin, Greqia ofron qasje ushtarake, mbështetje diplomatike në Evropë dhe një pozicion të favorshëm gjeopolitik në Mesdhe, veçanërisht në një kohë kur Izraeli përballet me izolim rajonal në rritje pas konfliktit në Gaza.
Megjithatë, kjo aleancë sjell rreziqe serioze për Greqinë. Politika izraelite është shpesh transaksionale dhe e fokusuar në interesa të menjëhershme, duke i bërë partnerët të vlefshëm vetëm për sa kohë u shërbejnë këtyre interesave. Kjo e bën marrëdhënien të paqëndrueshme dhe të pasigurt në afat të gjatë.
Një problem tjetër është varësia e fortë e Izraelit nga mbështetja amerikane. Pa këtë mbështetje, aftësia e tij për të ruajtur pozicionin rajonal do të ishte shumë më e kufizuar. Kjo ngre dyshime mbi qëndrueshmërinë reale të një partneriteti që Greqia po e thellon gjithnjë e më shumë.
Gjithashtu, rritja e radikalizmit dhe tensioneve brenda Izraelit, përfshirë incidente ndaj komuniteteve të krishtera në Jerusalem, vandalizime të kishave dhe presione ndaj klerit, krijon një dimension tjetër shqetësues. Edhe në qarqe ndërkombëtare po shtohet vëmendja ndaj këtyre zhvillimeve, të cilat ndikojnë në perceptimin e stabilitetit të brendshëm izraelit.
Në këtë kontekst, Greqia rrezikon të mbështetet tepër në një aleancë që mund të mos jetë e qëndrueshme. Duke hapur pothuajse të gjitha kanalet strategjike me Izraelin – nga mbrojtja te energjia dhe inteligjenca – ajo mund të përfundojë në një pozitë të brishtë gjeopolitike, ku fiton një balancë afatshkurtër ndaj Turqisë, por krijon varësi dhe rreziqe të reja.
Nga ana tjetër, çdo rreshtim i ri i Greqisë në Mesdheun Lindor, shihet si zhvillim që mund të ndryshojë natyrën e rivalitetit tradicional me Turqinë. Një situatë që deri tani ka qenë e kontrolluar mund të bëhet më e paparashikueshme dhe më e vështirë për t’u menaxhuar në të ardhmen. \tesheshi.com\
